Wat zijn tannines?
Wie weleens een stevige rode wijn drinkt, heeft waarschijnlijk tannines ervaren. Maar wat zijn tannines precies? Waar komen ze vandaan en hoe herken je ze tijdens het proeven van wijn?

Wie weleens een stevige rode wijn drinkt, heeft waarschijnlijk tannines ervaren. Maar wat zijn tannines precies? Waar komen ze vandaan en hoe herken je ze tijdens het proeven van wijn?
Tannines zijn een belangrijk onderdeel van de structuur van wijn. Ze zorgen voor een bepaalde stevigheid en kunnen een wijn droog, stroef of krachtig laten aanvoelen. Vooral in rode wijnen spelen tannines een grote rol, maar ook in sommige witte wijnen en rosé kunnen ze aanwezig zijn.
In dit artikel leggen we uit wat tannines zijn, waar ze vandaan komen en vooral: hoe proef je tannines in wijn?

Tannines zijn natuurlijke stoffen die voorkomen in planten. Ze behoren tot een groep stoffen die polyfenolen worden genoemd. In wijn komen tannines voornamelijk uit de schillen, pitten en steeltjes van druiven. Ook houten vaten kunnen tannines aan wijn afgeven tijdens de rijping.
Tijdens het maken van rode wijn hebben de druivenschillen veel contact met het sap. Hierdoor komen tannines uit de schillen en pitten in de wijn terecht. Hoe langer dit contact duurt, hoe meer tannines de wijn over het algemeen kan bevatten.
Dit verklaart ook waarom rode wijn meestal meer tannines bevat dan witte wijn. Bij witte wijn worden de druivenschillen meestal snel van het sap gescheiden.
De hoeveelheid tannines in een wijn wordt door verschillende factoren bepaald. Het druivenras speelt bijvoorbeeld een belangrijke rol. Sommige druivenrassen staan bekend om hun stevige tannines, terwijl andere juist zachtere tannines hebben.
Druiven zoals Nebbiolo, Cabernet Sauvignon en Sangiovese kunnen relatief veel tannines bevatten. Nebbiolo, de belangrijkste druif voor Barolo, staat bijvoorbeeld bekend om zijn stevige structuur en krachtige tannines.
Andere druivenrassen, zoals Pinot Noir, hebben doorgaans fijnere en zachtere tannines.
Ook de manier waarop een wijn wordt gemaakt heeft invloed. Een langere schilweking kan zorgen voor meer tannine-extractie. Daarnaast kunnen tannines uit eikenhouten vaten tijdens de rijping aan de wijn worden toegevoegd.
Tannines proef je eigenlijk niet op dezelfde manier als zoet, zuur of fruitige aroma's. Tannines zorgen vooral voor een gevoel in je mond.
Neem een slok rode wijn en laat de wijn even door je hele mond bewegen. Let vervolgens vooral op je tandvlees, tong en de binnenkant van je wangen.
Voelt je mond daarna wat droog of stroef aan? Dan zijn de tannines duidelijk aanwezig.
Een goede vergelijking is het eten van een onrijpe banaan of het drinken van sterke, ongezoete zwarte thee. Dat licht droge en samentrekkende gevoel lijkt sterk op wat tannines in wijn veroorzaken.
Let tijdens het proeven op de volgende kenmerken:
Droog gevoel
Je mond voelt na het doorslikken minder vochtig aan.
Stroef gevoel
Je tong en tandvlees kunnen wat ruw of stroef aanvoelen.
Samentrekkend gevoel
Het kan lijken alsof je mond een beetje wordt samengetrokken.
Structuur
Tannines geven een wijn stevigheid en grip. Ze zorgen ervoor dat een wijn niet alleen zacht en fruitig aanvoelt.
Hoe sterker het samentrekkende en drogende gevoel, hoe hoger of krachtiger de tannines over het algemeen worden ervaren.
Tannines worden regelmatig omschreven als bitter, maar dat is niet helemaal hetzelfde. Tannines veroorzaken vooral een droog en samentrekkend mondgevoel.
Bitterheid is een smaak die je met je smaakpapillen waarneemt. Tannines zorgen voornamelijk voor een tastbare sensatie in je mond.
Dat verschil wordt duidelijk wanneer je een wijn proeft met veel tannines. Misschien proef je volop rijpe kersen, pruimen of bramen, maar tegelijkertijd voelt je mond droog en stroef aan. Dat laatste is het effect van de tannines.
Niet iedere tannine voelt hetzelfde aan. Daarom wordt bij wijn vaak gesproken over zachte, rijpe, fijne of juist stevige tannines.
Zachte tannines voelen soepel en rond aan. Ze geven structuur zonder dat de wijn hard of stroef wordt.
Stevige tannines zorgen voor meer grip en een duidelijk drogend gevoel in de mond. Vooral jonge rode wijnen kunnen hierdoor wat krachtig of streng overkomen.
Naarmate een wijn ouder wordt, kunnen de tannines zachter en ronder worden. Dit is een van de redenen waarom sommige krachtige rode wijnen baat hebben bij enkele jaren flesrijping.
Vooral krachtige rode wijnen staan bekend om hun tannines. Denk bijvoorbeeld aan:
Dat betekent overigens niet dat iedere wijn van deze druiven automatisch veel tannines heeft. De wijnstijl, rijpheid van de druiven en manier van wijnmaken hebben allemaal invloed op het uiteindelijke resultaat.
Tannines komen ook goed tot hun recht in combinatie met eten. Vooral bij gerechten met eiwitten, zoals rood vlees, kunnen stevige tannines mooi in balans komen.
Denk bijvoorbeeld aan een krachtige rode wijn bij een entrecote. De tannines zorgen voor structuur en het eiwitrijke vlees verzacht tegelijkertijd het drogende gevoel van de wijn.
Ook bij harde, gerijpte kazen kunnen tanninerijke rode wijnen goed tot hun recht komen.
Een wijn met veel tannines hoeft daarom zeker niet hard of onaangenaam te zijn. In combinatie met het juiste gerecht kunnen tannines juist zorgen voor een mooie balans.
Wil je tannines beter leren herkennen? Probeer dan eens twee verschillende rode wijnen naast elkaar.
Kies bijvoorbeeld een soepele Pinot Noir en een krachtige Cabernet Sauvignon. Proef eerst de ene wijn en let op hoe droog je mond aanvoelt. Proef daarna de andere wijn.
Het verschil zal waarschijnlijk direct merkbaar zijn.
Een handige manier om wijn beter te leren begrijpen, is om tijdens het proeven steeds één onderdeel centraal te stellen. De ene keer let je op zuren, de volgende keer op fruit en bij deze proef let je specifiek op tannines.
Hoe vaker je dit doet, hoe makkelijker je tannines gaat herkennen.
Tannines zijn natuurlijke stoffen die voornamelijk afkomstig zijn uit de schillen, pitten en steeltjes van druiven en soms uit houten vaten. Ze geven wijn structuur, grip en een kenmerkend droog en samentrekkend gevoel.
Vooral in rode wijn spelen tannines een belangrijke rol. De hoeveelheid en het karakter van de tannines verschillen per druivenras, wijngebied en manier van wijnmaken.
De volgende keer dat je een stevige rode wijn drinkt, let dan eens niet alleen op de smaak en aroma's. Concentreer je op het gevoel in je mond.
Voelt je mond droog, stroef of samentrekkend aan? Dan proef je de tannines.
Wie weleens een stevige rode wijn drinkt, heeft waarschijnlijk tannines ervaren. Maar wat zijn tannines precies? Waar komen ze vandaan en hoe herken je ze tijdens het proeven van wijn?
Sancerre is een van die namen die zelfs mensen die nooit wijn drinken, weleens zijn tegengekomen. Het is de wijn die je in elk goed restaurant op de kaart ziet staan, en niet zonder reden. Fris, kruidig en verrassend elegant: Sancerre laat zien hoe goed Sauvignon Blanc kan zijn wanneer druif, klimaat en bodem precies goed samenkomen. In dit artikel...
Ken je de Grüner Veltliner al? Deze Oostenrijkse witte druif staat misschien wat minder bekend dan een Chardonnay of Sauvignon Blanc, maar wie hem eenmaal heeft geproefd, is meestal verkocht. Fris, kruidig en verrassend veelzijdig: de Grüner Veltliner is niet voor niets uitgegroeid tot het nationale symbool van de Oostenrijkse wijnbouw. In dit...
Wie voor het eerst een Duits etiket in handen krijgt, komt al snel woorden tegen die weinig prijsgeven over wat er eigenlijk in de fles zit. Spätburgunder. Weissburgunder. Grauburgunder. Namen die weinig verraden aan wie gewend is aan de vertrouwde, internationale druivennamen. Toch schuilt achter deze eigenzinnige terminologie een rijke traditie,...